Kinh tế số là gì? Chuyên ngành học thời dữ liệu và AI

Trong bối cảnh dữ liệu, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang chi phối ngày càng mạnh mẽ các quyết định quản lý, đầu tư và hoạch định chính sách, nền kinh tế cũng đang vận hành theo những nguyên lý mới. Chuyển đổi số không chỉ làm thay đổi cách doanh nghiệp tổ chức hoạt động, mà còn đặt ra yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực kinh tế.

Trước xu thế đó, chuyên ngành Kinh tế số ra đời như một hướng đào tạo phù hợp với nhu cầu của thị trường lao động hiện đại, nơi kiến thức kinh tế học cần được kết hợp chặt chẽ với tư duy dữ liệu, hiểu biết về nền tảng số và khả năng vận dụng công nghệ vào thực tiễn.

Kinh tế số là gì?

Kinh tế số là lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng kinh tế học trong môi trường số hóa, nơi dữ liệu, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo và hệ thống thông tin giữ vai trò trung tâm trong việc hình thành, triển khai và đánh giá các quyết định kinh tế.

Nếu kinh tế học truyền thống tập trung phân tích thị trường, cung – cầu và hành vi của các chủ thể kinh tế trong môi trường vật lý, thì kinh tế số mở rộng không gian phân tích sang môi trường số. Ở đó, dữ liệu không chỉ là nguồn thông tin tham khảo mà trở thành đầu vào quan trọng cho quản trị, đầu tư, hoạch định và đánh giá chính sách.

Trong môi trường số hóa, các quyết định kinh tế ngày càng được đưa ra dựa trên dữ liệu lớn, các mô hình phân tích định lượng và công cụ hỗ trợ ra quyết định. Điều này đòi hỏi người làm kinh tế không chỉ hiểu lý thuyết kinh tế học, mà còn phải có khả năng đọc hiểu dữ liệu và tư duy logic trong bối cảnh công nghệ.

Chuyên ngành Kinh tế số đào tạo gì?

Chuyên ngành Kinh tế số hướng tới đào tạo cử nhân kinh tế có khả năng phân tích, đánh giá và tư vấn các quyết định kinh tế trong bối cảnh số, thay vì chỉ dừng lại ở việc mô tả hiện tượng hay tính toán thuần túy.

Người học được trang bị nền tảng vững chắc về kinh tế học, đồng thời phát triển tư duy phân tích định lượng, năng lực làm việc với dữ liệu và hiểu biết về vai trò của nền tảng số, công nghệ và AI trong vận hành nền kinh tế hiện đại.

Theo TS Trịnh Hoàng Hồng Huệ, Phó trưởng khoa phụ trách Khoa Kinh tế, Trường Đại học Kinh tế – Luật, Đại học Quốc gia TP.HCM (UEL), chương trình Kinh tế số tại UEL được xây dựng trên nền tảng ngành Kinh tế theo định hướng liên ngành và ứng dụng. Chương trình chú trọng phát triển năng lực phân tích kinh tế gắn với dữ liệu và tư duy số, giúp sinh viên từng bước làm quen và vận dụng các công cụ phân tích dữ liệu, nền tảng số và công nghệ trong quản lý, đầu tư, hoạch định và ra quyết định.

Kinh tế số khác gì Kinh tế truyền thống?

Sự khác biệt cốt lõi của chuyên ngành Kinh tế số nằm ở cách tiếp cận và phương pháp học tập. Thay vì tiếp cận kinh tế học như một hệ thống lý thuyết thuần túy, người học được rèn luyện khả năng phân tích định lượng, đọc hiểu dữ liệu và liên kết kiến thức kinh tế với các bài toán thực tiễn trong môi trường số hóa.

Chương trình đào tạo được triển khai theo phương pháp giảng dạy hiện đại, kết hợp thuyết giảng với làm việc nhóm, nghiên cứu tình huống và học tập theo dự án gắn với thực tiễn. Qua đó, sinh viên sớm tiếp xúc với các vấn đề kinh tế – quản lý trong môi trường công nghệ, từng bước hình thành năng lực nghề nghiệp ngay từ khi còn trên giảng đường.

Ai phù hợp với chuyên ngành Kinh tế số?

Chuyên ngành Kinh tế số phù hợp với những học sinh có tư duy logic, quan tâm đến các vấn đề kinh tế – xã hội và mong muốn hiểu cách dữ liệu, công nghệ đang làm thay đổi hoạt động quản lý, điều hành và ra quyết định.

Người học không nhất thiết phải giỏi công nghệ ngay từ đầu, nhưng cần sẵn sàng rèn luyện kỹ năng phân tích, làm việc với dữ liệu, chủ động cập nhật kiến thức mới và có tinh thần học tập suốt đời – một yêu cầu tất yếu trong bối cảnh công nghệ biến đổi nhanh chóng.

Cơ hội nghề nghiệp của Kinh tế số

Về lộ trình nghề nghiệp, Kinh tế số được đánh giá là chuyên ngành có tính ứng dụng cao và khả năng phát triển dài hạn. Cử nhân ngành Kinh tế, chuyên ngành Kinh tế số có thể làm việc trong khu vực công, khu vực tư nhân hoặc khởi nghiệp.

Trong khu vực công, người học có thể tham gia các chương trình chuyển đổi số, phân tích dữ liệu phục vụ hoạch định, đánh giá chính sách và quản lý nhà nước. Ở khu vực doanh nghiệp, sinh viên tốt nghiệp có thể đảm nhiệm các vị trí liên quan đến phân tích dữ liệu cho quản trị, triển khai chuyển đổi số, đánh giá hiệu quả hoạt động và hỗ trợ ra quyết định tại các tập đoàn, ngân hàng, doanh nghiệp logistics, thương mại điện tử và các tổ chức tài chính – công nghệ.

Bên cạnh đó, chuyên ngành Kinh tế số cũng mở ra cơ hội khởi nghiệp trong các lĩnh vực nền tảng số, phân tích dữ liệu và giải pháp quản trị số cho doanh nghiệp. Đây đồng thời là nền tảng thuận lợi để người học tiếp tục học lên bậc thạc sĩ, tiến sĩ hoặc liên thông sang các lĩnh vực liên quan như kinh tế, thương mại điện tử, hệ thống thông tin và chính sách công trong môi trường số hóa.

Lợi thế học Kinh tế số tại UEL

Là một trong những cơ sở đào tạo hàng đầu về kinh tế, kinh doanh, luật và quản lý, Trường Đại học Kinh tế – Luật định hướng phát triển chuyên ngành Kinh tế số gắn chặt với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động, đồng thời từng bước hội nhập với các chương trình đào tạo tiên tiến trên thế giới.

Chương trình được giảng dạy bằng tiếng Việt, song có lộ trình tăng cường các học phần tiếng Anh nhằm giúp sinh viên từng bước tiếp cận môi trường học tập và làm việc quốc tế.

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu nâng cao tỷ trọng kinh tế số và đẩy mạnh chuyển đổi số trên mọi lĩnh vực, Kinh tế số được xem là chuyên ngành học mang tính dài hạn, phù hợp với xu hướng phát triển của nền kinh tế trong nhiều thập niên tới.

Lựa chọn học Kinh tế số không chỉ là lựa chọn một ngành học hợp thời, mà còn là sự chuẩn bị cho một tương lai nghề nghiệp linh hoạt và nhiều cơ hội trong kỷ nguyên dữ liệu và AI.

Thông tin tuyển sinh năm 2026

Năm 2026, Trường Đại học Kinh tế – Luật tuyển sinh ngành Kinh tế với 3 chuyên ngành: